Kriengsak Chareonwongsak : รับมือ ลูกเรียนไม่ทันเพื่อน 4

sukk.araya is moved by the inspiration of

my teachers,

my friends and  

prof. Kriengsak Chareonwongsak 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

รับมือ “ลูกเรียนไม่ทันเพื่อน” 4

ศ.ดร.เกรียงศักดิ์ เจริญวงศ์ศักดิ์

นักวิชาการอาวุโส ศูนย์ศึกษาธุรกิจและรัฐบาล มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด

kriengsak@kriengsak.com, http:// www.kriengsak.com

            ตัวอย่างเช่น ลูกสอบไม่ผ่านทั้ง ๆ ที่มีความพยายามอย่างเต็มที่แล้วในการอ่านทบทวนหนังสือ หรือการตั้งใจฟังครูในชั้นเรียน พ่อแม่ควรพูดชมเชยในลักษณะชีวิตที่ขยันหมั่นเพียรของลูก ให้กำลังใจให้ลูกสู้ต่อไป  ในทางตรงกันข้ามหากลูกของเรามีนิสัยไม่ดี เห็นแก่ตัว เกียจคร้าน ไม่ช่วยเหลือผู้อื่น  แต่สอบผ่านได้คะแนนดีทุกครั้ง พ่อแม่ไม่ควรหลงดีใจไปกับคะแนนหรือเกรดที่สวยหรูของลูกโดยเพิกเฉยไม่จัดการกับลักษณะนิสัยที่ไม่ดีของลูก แต่ควรเตือนสติ ลงโทษ และชี้ให้ลูกเห็นว่าสิ่งใดที่ควรให้คุณค่าสูงสุด       

            ชวนลูกค้นหาศักยภาพอื่นที่ซ่อนอยู่  พ่อแม่ควรชักชวนให้ลูกค้นหาและพัฒนาศักยภาพที่ซ่อนอยู่ โดยทำหน้าที่เป็นผู้เป็นผู้สนับสนุน อำนวยความสะดวกในการให้ลูกได้เรียนรู้จากประสบการณ์ต่าง ๆ  เปิดโอกาสที่หลากหลายให้ลูกได้ลองฝึกฝน ทดลองทำในสิ่งใหม่ ๆ นอกเหนือไปจากการเรียนตามระบบในโรงเรียน อาทิ ให้ลูกได้มีโอกาสเรียนดนตรี กีฬา การออกค่ายอาสาพัฒนา การทำงานอาสาสมัครต่าง ๆ ฯลฯ เพื่อให้ลูกรู้ว่าชีวิตมีอะไรที่นอกเหนือไปจากแค่การไปโรงเรียนและการสอบ และค้นพบศักยภาพความสามารถในด้านต่าง ๆ ที่ตนเองอาจไม่เคยรู้มาก่อน  เพื่อให้ลูกรู้ว่าแท้จริงแล้วในชีวิตของเขานั้นมีสิ่งดีต่าง ๆ มากมายเพียงใด   

            ช่วยลูกให้ประสบความสำเร็จ  ประสบการณ์แห่งความสำเร็จในชีวิตเป็นสิ่งสำคัญที่ทำให้ลูกรู้ว่าหากเขามีความมุ่งมั่นตั้งใจจริงในเรื่องหนึ่งเรื่องใดแล้ว เขาสามารถที่จะประสบความสำเร็จไปถึงเป้าหมายที่ตั้งใจได้ ประสบการณ์ความสำเร็จที่ลูกได้รับจะเป็นสิ่งตอกย้ำความมั่นใจและความภาคภูมิใจในตนเอง โดยประสบการณ์ความสำเร็จนั้นไม่จำเป็นต้องเป็นเรื่องที่ใหญ่โตหรือเป็นความสำเร็จในด้านการเรียนเท่านั้น แต่อาจหมายถึงความสำเร็จในภารกิจที่ได้รับมอบหมาย เช่น ทาสีรั้วบ้านสำเร็จ รดน้ำต้นไม้เสร็จ ฯลฯ รวมไปถึงความสำเร็จในการเอาชนะตนเอง เช่น สามารถทำตามตารางเวลาที่วางแผนไว้ได้   อ่านหนังสือได้จบเล่มภายในระยะเวลาที่กำหนด  เป็นต้น 

            ปัญหาลูกเรียนช้าเรียนไม่ทันเพื่อนนั้น ไม่เพียงแต่มีสาเหตุต้นตอมาจากตัวเด็กเท่านั้นแต่เป็นปัญหาใหญ่ที่โยงใยไปถึงระบบการศึกษาที่กำลังมีปัญหาอย่างรุนแรงในปัจจุบัน  ส่งผลให้เด็กไทยไม่ได้รับการพัฒนาอย่างเต็มศักยภาพรวมทั้งเป็นระบบที่ดูดเอาพลังแห่งความนับถือตนเองของเด็กไปจนหมดสิ้น แม้จะยากเกินกำลังความสามารถของพ่อแม่ในการปฏิรูประบบการศึกษาทั้งระบบ แต่พ่อแม่นับเป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญยิ่งในการช่วยเหลือในยามที่ลูกมีปัญหาด้านการเรียน รวมทั้งเป็นผู้ชี้มุมมองที่ถูกต้องเกี่ยวกับตัวเองให้กับลูก ชวนลูกค้นหาศักยภาพความสามารถที่ซ่อนอยู่ให้พบ รวมทั้งช่วยลูกให้ประสบความสำเร็จผ่านประสบการณ์ต่าง ๆ เพื่อเป็นสิ่งที่ตอกย้ำเขาอยู่เสมอว่าแม้การเรียนของเขาจะมีปัญหาแต่เขายังเป็นคนที่มีคุณค่าน่าภาคภูมิใจและมีสิ่งดีอยู่มากมายในชีวิตของเขา  

            ชี้มุมมองที่ถูกต้องเกี่ยวกับตนเอง    พ่อแม่ควรชี้ให้ลูกเห็นว่ามนุษย์ทุกคนล้วนแล้วแต่มีคุณค่า มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวที่ไม่เหมือนใครและไม่มีใครเหมือน ไม่ต้องเปรียบเทียบกับใคร แม้ลูกจะเรียนไม่เก่งแต่ลูกยังเป็นผู้ที่มีคุณค่าเสมอโดยเฉพาะอย่างยิ่งในสายตาของพ่อแม่ รวมทั้งสร้างมุมมองที่ถูกต้องในการให้คุณค่าสิ่งต่าง ๆ เพื่อเป็นภูมิคุ้มกันจากกระแสค่านิยมของสังคมการให้คุณค่าคนที่เปลือกนอกที่ไม่ยั่งยืนถาวร อาทิ เกียรติยศชื่อเสียง ทรัพย์สินเงินทอง รูปร่างหน้าตา ฯลฯ แทนการให้คุณค่าคนที่ลักษณะชีวิต ความดีงาม

Kriengsak Chareonwongsak : ทักษะการจัดระบบ 5

sukk.araya is moved by the inspiration of

my teachers,

my friends and  

prof. Kriengsak Chareonwongsak 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

“ทักษะการจัดระบบ” ทักษะเพื่อความลงตัวในการใช้ชีวิต 5

ศ.ดร.เกรียงศักดิ์  เจริญวงศ์ศักดิ์

นักวิชาการอาวุโส ศูนย์ศึกษาธุรกิจและรัฐบาล มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด



ภายหลังจากการจัดระบบใด ๆ เสร็จสิ้นสิ่งสำคัญที่ควรดำเนินการ คือ การจัดทำใบบันทึกรายการ หรือคู่มือด้วยทุกครั้งเพื่อเป็นประโยชน์ในการหาสิ่งของต่าง ๆ และเป็นแนวทางในการจัดระบบให้ทันสมัยในครั้งต่อไป  ทั้งนี้หัวใจหลักสำคัญอันจะนำมาซึ่งความสำเร็จในการฝึกฝนทักษะดังกล่าว ได้แก่

...ความสามารถในการคิดหาระบบที่เหมาะสมกับสภาพการณ์ต่าง ๆ  ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยความสามารถในการคิดเป็นสำคัญ กล่าวคือ การคิดเชิงวิเคราะห์ (Analytical Thinking) เพื่อจำแนกองค์ประกอบต่าง ๆ จากสภาพความสับสนวุ่นวายที่เกิดขึ้นว่ามีอะไรบ้าง...การคิดเชิงมโนทัศน์  (Conceptual Thinking)  เพื่อนำองค์ประกอบต่าง ๆ ที่ได้จากการคิดเชิงวิเคราะห์นั้นมาจัดกลุ่มให้เข้าพวกกัน...การคิดเชิงสังเคราะห์ (Synthesis-Type Thinking) เพื่อนำองค์ประกอบต่าง ๆ ที่จัดกลุ่มแล้วนั้นมาสร้างเป็นระบบหรือช่องทางใหม่ที่มีความคล่องตัวมากกว่าเดิมเพื่อการขับเคลื่อนไปสู่เป้าหมายที่ตั้งใจ โดยพ่อแม่สามารถสอนให้ลูกเรียนรู้ด้วยการเป็นแบบอย่างให้ลูกเห็นรวมทั้งอาจสอนผ่านตัวอย่างการจัดระบบต่าง ๆ ที่มักพบเห็นได้ทั่วไปในชีวิตประจำวัน ตัวอย่างเช่น การจัดระบบจัดหมวดหมู่ในสมุดโทรศัพท์  พจนานุกรม สารานุกรม  สารบาญในหนังสือประเภทต่าง ๆ วิธีการจัดหมวดหมู่หนังสือในห้องสมุด การจัดหมวดหมู่สินค้าประเภทต่าง ๆในห้างสรรพสินค้า  ฯลฯ เพื่อเป็นแนวทางในการพัฒนาทักษะการจัดระบบในชีวิตประจำวันของเราต่อไป
 

...ความมีวินัยหมั่นฝึกฝนและทำอย่างต่อเนื่อง โดยเมื่อจัดระบบในเรื่องใดเรื่องหนึ่งเสร็จแล้ว ไม่ได้หมายความว่าเราไม่ต้องไปทำอะไรกับมันอีก เพราะระบบที่ตั้งไว้อาจยังอาจไม่สมบูรณ์เพียงพอหรือล้าสมัย ซึ่งในระหว่างทางที่ใช้ระบบนั้นเราสามารถปรับเปลี่ยนพัฒนาระบบดังกล่าวให้ทันสมัยและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้นต่อไป  การเพิกเฉยไม่ใส่ใจปล่อยปละละเลยอาจส่งผลให้การจัดระบบเป็นไปได้ยากยิ่งขึ้น เนื่องจากสภาพการณ์มีความซับซ้อนมากยิ่งขึ้นจนอาจกลายเป็นดินพอกหางหมูยากที่จะสะบัดหลุดไปได้ พ่อแม่จึงควรช่วยลูกในการฝึกวินัย ในการจัดระบบสิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ เก็บข้าวของให้เป็นที่เป็นทาง ให้เคยชินเป็นนิสัย โดยในช่วงแรกอาจต้องสร้างแรงจูงใจ เช่น การให้รางวัล การกล่าวชมเชย เป็นต้น  

ทักษะการจัดระบบ เป็นทักษะพื้นฐานสำคัญของการบริหารชีวิตอย่างสมดุลและมีประสิทธิภาพสูงสุดเป็นการร่นระยะเวลาในการทำงานและลดความตึงเครียดในชีวิต โดยเฉพาะอย่างยิ่งในโลกยุคใหม่ที่การเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ เกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ผู้ที่มีทักษะการจัดระบบที่ดีย่อมได้เปรียบในการรับมือกับสภาพการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นได้เป็นอย่างดีในการจัดระบบชีวิตให้ลงตัวได้ในทุกสถานการณ์ 

Kriengsak Chareonwongsak : ทักษะการจัดระบบ 3

sukk.araya is moved by the inspiration of

my teachers,

my friends and  

prof. Kriengsak Chareonwongsak 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

“ทักษะการจัดระบบ” ทักษะเพื่อความลงตัวในการใช้ชีวิต 3

ศ.ดร.เกรียงศักดิ์  เจริญวงศ์ศักดิ์

นักวิชาการอาวุโส ศูนย์ศึกษาธุรกิจและรัฐบาล มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด

การจัดระบบข้าวของเครื่องใช้ภายในบ้าน  พ่อแม่ควรเป็นแบบอย่างและเป็นผู้ริเริ่มให้ลูกเห็นถึงแนวทางการจัดระบบจากตัวอย่างจริงภายในบ้าน  โดยเริ่มจากชักชวนลูกให้

...สำรวจอุปกรณ์เครื่องใช้สิ่งของต่าง ๆ ภายในบ้าน ตัวอย่างเช่น อุปกรณ์ในห้องครัว ห้องน้ำ ห้องสมุด จดหมายที่ได้รับทางไปรษณีย์  ขยะมูลฝอยประเภทต่าง ๆ  ฯลฯ โดยจัดทำบัญชีรายการสิ่งของทั้งหมดว่ามีอะไรบ้าง

...ช่วยกันจัดหมวดหมู่ จากรายการอุปกรณ์ต่าง ๆ ว่าอุปกรณ์ใดควรอยู่ในกลุ่มเดียวกัน โดยคำนึงได้จากปัจจัยต่าง ๆ ตามวัตถุประสงค์และประโยชน์การใช้สอย เช่น  จัดกลุ่มตามลักษณะการใช้งาน  จัดกลุ่มตามความถี่ในการใช้งาน จัดกลุ่มตามสี  จัดกลุ่มตามขนาด  เป็นต้น  โดยให้ลูก ๆ มาช่วยกันจัดว่าอุปกรณ์ใดควรอยู่ในกลุ่มใด 

...จัดเรียงอุปกรณ์ต่าง ๆ ไว้ในที่ ๆ เหมาะสมในการใช้งาน  จัดหาพื้นที่ว่าง ห้องว่าง ชั้นวางของ ลิ้นชัก กล่องหรือลัง  เพื่อช่วยกันนำของที่จัดหมวดหมู่ในมาจัดเรียงอย่างเป็นระบบระเบียบ พ่อแม่ควรชักชวนลูกร่วมกันออกแบบว่าควรจัดเก็บสิ่งใดไว้ในที่ใดภายในบ้าน พร้อมให้เหตุผลว่าเพราะเหตุใด

....จัดทำแบบบันทึกรายการ  ว่าเราเก็บสิ่งใดไว้ที่ใด เพราะหากไม่มีการจดไว้ หรือไม่ได้มีการเขียนติดไว้ที่หน้าตู้ กล่อง ลิ้นชัก สถานที่เก็บอื่น ๆ แล้ว เมื่อเวลาผ่านไปเราอาจลืมไปเลยว่าเคยเก็บสิ่งนี้ไว้ที่ใด  หรืออาจลืมไปเลยว่าเราเองมีสิ่งของนี้อยู่ที่บ้านเช่นกัน   

Kriengsak chareonwongsak : ทักษะการจัดระบบ 1

sukk.araya is moved by the inspiration of

my teachers,

my friends and  

prof. Kriengsak Chareonwongsak 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

"ทักษะการจัดระบบ” ทักษะเพื่อความลงตัวในการใช้ชีวิต 1

ศ.ดร.เกรียงศักดิ์  เจริญวงศ์ศักดิ์

นักวิชาการอาวุโส ศูนย์ศึกษาธุรกิจและรัฐบาล มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด

ทักษะการจัดระบบ (Organization skill)  นับเป็นทักษะสำคัญอันนำมาซึ่งความลงตัวและประสิทธิภาพในการใช้ชีวิต ไม่ว่าจะเป็นการจัดระบบชีวิตส่วนตัว การเรียน การทำงาน การใช้ชีวิตครอบครัว อีกทั้งยังเป็นทักษะจำเป็นต่อการอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุขของคนในสังคม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในโลกยุคโลกาภิวัตน์ที่สังคมมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและมีความสลับซับซ้อนมากยิ่งกว่ายุคใดในอดีตที่ผ่านมา

 ที่ใดไม่มีการจัดระบบที่นั่นย่อมอยู่ในสภาวะแห่งความสับสนวุ่นวาย อาทิ

บ้านเมืองใดที่ไม่มีการจัดระบบวางผังเมืองอย่างดี...ย่อมนำมาซึ่งปัญหาตามมามากมายทั้งปัญหาจราจรติดขัด ปัญหาสิ่งแวดล้อม มลภาวะ น้ำท่วม  ฯลฯ 

องค์กรใดที่ไม่มีการจัดระบบบริหารจัดการอย่างดี...ย่อมนำมาซึ่งการขาดประสิทธิภาพและความสับสนวุ่นวายในการทำงาน ความขัดแย้งไม่ลงรอยระหว่างผู้บริหารและผู้อยู่ใต้บังคับบัญชา ส่งผลให้องค์กรไม่สามารถขับเคลื่อนไปสู่เป้าหมายที่วางไว้ได้

บ้านใดที่ไม่มีการจัดระบบระเบียบ...ย่อมนำมาซึ่งความไม่น่าดู สกปรก รกรุงรัง จะค้นหาอะไรก็แสนยากลำบาก เพราะไม่รู้ว่าไปเก็บไว้ที่ไหน อันอาจเป็นชนวนให้เกิดการทะเลาะวิวาทความไม่ลงรอยระหว่างกันในครอบครัวตามมาได้